52. Câbir radıyallahu
anh şöyle dedi:
- Resûlullah sallallahu aleyhi ve sellem'i:
"Gerçekten kişi ile şirk ve küfür arasında namazı
terketmek vardır." buyururken işittim.
Müslim, Îmân 134. Ayrıca bk. Ebû Dâvûd, Sünnet
15; Tirmizî, Îmân 9; İbni Mâce, İkâmet 17
Açıklamalar
Şirk, Allah'ı tanımakla beraber putlara ve diğer yaratıklara
tapanlar, yani Allah'a ortak koşanlar için kullanılan bir tabirdir.
Böyle bir vasfa sahip olana müşrik denilir. Küfür, şirki de içine
almakla beraber daha genel anlamda kullanılan bir terimdir. Dinin
esaslarından birini inkâr eden kimse için müşrik denilmez, fakat
ona kâfir denilir. Bu durumda hadisin anlamı şöyledir: Bir kimseyi
şirkten ve küfürden alıkoyan şey, namaz kılmasıdır. Namazı bırakırsa
artık o kimse ile şirk ve küfür arasında bir engel kalmaz, ya
müşrik ya da kâfir olur. Namazı terkeden kimse, onun farziyetini
inkâr ederse, bütün ulemânın ictihadına göre kâfir olur. Fakat
yeni müslüman olan ve namazın farziyetini öğrenecek kadar İslam
toplumu içinde kalmayan kimse bu hususta mâzur sayılır.
Farz olduğuna inanmakla birlikte sadece tembelliği sebebiyle
namaz kılmayan kimse ile ilgili olarak âlimlerin ictihad ve anlayışları
farklılıklar arzeder. İmam Mâlik ve Şâfiî'nin de aralarında olduğu
bir grup âlime göre böyleleri kâfir değil, fâsıktırlar. Böyle
kimselerden tövbekâr olmaları istenir. Tövbeyi kabul etmeyenlere
şer'î ceza uygulanır. Bu cezaonların öldürülmeleridir. Selef âlimlerinden
bazılarına göre, namazı terkeden kimse kâfir kabul edilir. Ahmed
İbni Hanbel'e izâfe edilen bir görüş böyledir. Ayrıca
İbni Mübârek ve İshâk İbni Râhûye'nin de aynı kanaatte oldukları
belirtilmiştir. İmam Ebû Hanîfe ve Kûfe ulemâsına göre namazı
terkeden kâfir olmaz. Cezası da ölüm değil, ta'zir ve namazı kılıncaya
kadar hapistir. Bütün bu görüşler, namazın önemini ve namazı terketmenin
ne kadar büyük bir günah olduğunu göstermesi açısından üzerinde
dikkatle düşünülmeye değer.
Hadisten öğrendiklerimiz
1. Şirk ve küfür en büyük günahlar olup, Allah her ikisini de
asla affetmez.
2. Namazı terketmek kişinin kâfirlikle vasıflandırılmasına neden
olur. Terkini helâl sayan kâfir; farz olduğuna inandığı halde
terkeden fâsık kabul edilir.
3. Namaz kılan kimsenin müslüman olduğuna hükmolunur.
4. Namaz kılmayanlara ceza verileceği kesin olmakla beraber, cezanın
nevi hakkında ihtilâf vardır.
|