84. Âişe radıyallahu
anhâ şöyle dedi:
Peygamber sallallahu aleyhi ve sellem sabah namazının iki rek`at
sünnetini kıldıktan sonra sağ tarafına uzanarak yatardı.
Buhârî, Teheccüd 23. Ayrıca bk. Ebû Dâvûd, Tatavvu
26
86. hadisle birlikte açıklanacaktır.
85. Yine Âişe radıyallahu anhâ şöyle dedi:
Peygamber sallallahu aleyhi ve sellem yatsı namazı ile sabah
namazı arasındaki sürede on bir rek`at namaz kılardı. İki rek`atta
bir selâm verir ve sonunda bir rek`at vitir kılardı. Müezzin,
sabah ezanını okuduktan sonra tanyeri ağarmaya başlayınca Resûl-i
Ekrem'i uyandırır, o da kalkıp fazla uzatmadan iki rek`at namaz
kılar, sonra müezzin tekrar gelip namaza başlanacağını haber verinceye
kadar sağ tarafına uzanıp yatardı.
Müslim, Müsâfirîn 121, 122. Ayrıca bk. Buhârî,
Ezân 15; Ebû Dâvûd, Tatavvu 26; Tirmizî, Mevâkît 208; Nesâî, Ezân
41; İbni Mâce, İkâmet 126
86. hadisle birlikte açıklanacaktır.
86. Ebû Hüreyre radıyallahu anh'den rivayet
edildiğine göre Resûlullah sallallahu aleyhi ve sellem şöyle buyurdu:
"Biriniz sabah namazının iki rek`at sünnetini kılınca
sağ tarafı üzerine yatsın."
Ebû Dâvûd, Tatavvu 4; Tirmizî, Mevâkît 194
Açıklamalar
Yukarıdaki hadislerin her üçünde de Resûl-i Ekrem Efendimizin
sabah namazının iki rek`at sünnetini kıldıktan sonra sağ tarafı
üzerine uzanarak biraz istirahat ettiği anlatılmaktadır. Hatta
bu hadislerin sonuncusunda Efendimiz'in böyle yapmayı ümmetine
de tavsiye ettiği görülmektedir.
Resûlullah Efendimiz'in böyle bir dinlenmeye neden ihtiyaç hissettiği
hatıra gelebilir. Bu kısa istirahat onun geceleyin uzun süre ibadet
etmesiyle ilgilidir. 85 numaralı hadise bakarak, Efendimiz'in
geceleyin kıldığı namazın, bir rek`atı vitir olmak üzere topu
topu on bir rek`at olduğu, bu kadar bir namazın insanı fazla yormayacağı
söylenebilir. Fakat bu hadisin 1174 numarayla gelecek olan diğer
bir rivayetindeki küçük bir ilave okunduğu zaman, bu tereddütlerin
hepsi yok olup gider. O ilâvede, Resûlullah sallallahu aleyhi
ve sellem'in gece namazı kılarken secdeye kapandığı zaman, elli
âyet okunacak kadar uzun bir süre başını secdeden kaldırmadığı
belirtilmektedir. 134-1189 numaralı hadisler arasındaki "Gece
Namaz Kılmanın Fazileti" bölümünde bu konu inşallah enine
boyuna ele alınacak, Kâinâtın Efendisi'nin bazan ayakları şişinceye
kadar ibadet ettiği görülecektir.
Peygamber aleyhisselâm'ın sabah namazının sünnetini hafifçe kıldıktan
sonra müezzin gelip de farza başlanacağını haber verinceye kadar
sağ tarafına yatarak birazcık istirahat etmesinin bir sebebi daha
vardır. O da sabah namazının farzını uzun âyetler okuyarak kıldıracağı
için, bu namaza zinde bir şekilde başlama gereğidir. Ümmetine,
sabah namazının sünnetini kıldıktan sonra sağ yanına uzanarak
birazcık dinlenmeyi tavsiye etmesinin hikmeti, onların da sabah
namazının farzını uyuklamadan, esnemeden, uyanık bir zihinle kılmalarını
sağlamaktır.
Bu söylediklerimize bir üçüncü sebebi daha ilave etmek mümkündür.
İnsanın sağ tarafına uzanması hali, onun kabirde yatış şeklidir.
Sanki Efendimiz, ölümle içli dışlı olmamızı, onu her zaman hatırlayıp
kendimize çeki düzen vermemizi istemektedir.
Resûlullah Efendimiz'in vitir namazını nasıl kıldığı, 106-112
numaralı hadislerin yer aldığı "Vitir Namazı" konusunda
ele alınacaktır.
Hadislerden Öğrendiklerimiz
1. Resûlullah sallallahu aleyhi ve sellem yatsı namazı ile sabah
namazı arasında on bir rek`at namaz kılardı. Bu esnada iki rek`atta
bir selâm verir, vitir namazını tek rek`at olarak kılardı.
2. Sabah namazı vakti girince, Peygamber aleyhisselâm'ın müezzini
gelerek onu uyandırır, o da kalkıp sabah namazının sünnetini kılardı.
3. Peygamber Efendimiz sabah namazının sünnetini kıldıktan sonra,
farzı zinde bir şekilde kılabilmek için sağ tarafına uzanarak
biraz istirahat ederdi.
4. Sabah namazının farzına başlanacağı zaman müezzin tekrar gelerek
Efendimiz'e haber verir; o da Mescid-i Nebevî'ye çıkarak namazı
kıldırırdı.
|
